تغذیه مناسب از دوران پیش از بارداری تا پایان کودکی، نقشی اساسی در ارتقای باروری، سلامت مادر و کودک، پیشگیری از بیماری‌های مزمن و تربیت نسلی سالم و توانمند دارد و یکی از مهم‌ترین عوامل پایداری ساختار جمعیتی کشور محسوب می‌شود.

به گزارش روابط عمومی مرکز بهداشت شهدای انقلاب، کارشناس ارشد رژیم‌ درمانی این مرکز، با تأکید بر اهمیت تغذیه در تحقق سیاست‌های جوانی جمعیت، اظهار داشت: جوانی جمعیت یکی از مهم‌ترین شاخص‌های پایداری اجتماعی، اقتصادی و سلامت هر کشور به شمار می‌رود؛ در سال‌های اخیر کاهش نرخ باروری، افزایش سن ازدواج و شیوع بیماری‌های مرتبط با سبک زندگی، ساختار جمعیتی کشور را با چالش‌هایی مواجه کرده است و در این میان، تغذیه به‌عنوان یکی از ارکان اصلی سلامت، نقش تعیین‌کننده‌ای در باروری، سلامت مادر و کودک و پرورش نسل آینده دارد.

«اعظم زمانی» افزود: جوانی جمعیت زمانی پایدار خواهد بود که سلامت نسل فعلی و آینده تضمین شود؛ تغذیه مناسب از دوران پیش از بارداری تا پایان دوران کودکی، یکی از مؤثرترین عوامل در حفظ سلامت باروری و رشد جمعیت است. بر اساس مطالعات، حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد مشکلات باروری به وضعیت تغذیه‌ای، اضافه‌وزن یا کم‌وزنی، کمبود ریزمغذی‌ها و سبک زندگی غذایی نامناسب مرتبط است.

او با اشاره به تأثیر تغذیه بر باروری زنان گفت: حفظ وزن مناسب، تأمین آهن، مصرف اسید فولیک پیش از بارداری، دریافت کافی ویتامین D و استفاده از چربی‌های سالم به‌ویژه اسیدهای چرب امگا ۳، از مهم‌ترین عوامل تغذیه‌ای مؤثر بر سلامت باروری زنان به شمار می‌رود. مصرف روزانه ۴۰۰ میکروگرم اسید فولیک پیش از بارداری می‌تواند احتمال بروز نقص لوله عصبی در جنین را تا ۷۰ درصد کاهش دهد.

زمانی در ادامه درباره نقش تغذیه در باروری مردان گفت: کیفیت اسپرم به ‌شدت تحت تأثیر وضعیت تغذیه قرار دارد؛ مصرف آنتی‌اکسیدان‌هایی مانند ویتامین‌های C و  E، سلنیوم و روی می‌تواند کیفیت اسپرم را به میزان قابل توجهی افزایش دهد. همچنین چاقی موجب کاهش سطح تستوسترون و کاهش تحرک اسپرم شده و مصرف مداوم فست‌فودها و چربی‌های ترانس نیز با کاهش تعداد اسپرم ارتباط مستقیم دارد.

کارشناس ارشد رژیم‌درمانی مرکز بهداشت شهدای انقلاب، سلامت مادر و کودک را یکی از ارکان اصلی جوانی جمعیت دانست و تصریح کرد: تغذیه مناسب در دوران بارداری نه ‌تنها سلامت جنین را تضمین می‌کند، بلکه بر سلامت نسل آینده نیز اثرگذار است. کمبودهای تغذیه‌ای در این دوران می‌تواند منجر به کم‌وزنی هنگام تولد، زایمان زودرس، اختلال در رشد مغزی جنین و افزایش خطر ابتلا به بیماری‌های مزمن در بزرگسالی شود.

وی با تأکید بر اهمیت تغذیه دوران شیردهی افزود: شیر مادر کامل‌ترین منبع تغذیه برای نوزاد است و نقش مهمی در تقویت سیستم ایمنی، رشد شناختی و کاهش خطر ابتلا به چاقی و دیابت در سال‌های آینده دارد. از این رو، حمایت تغذیه‌ای از مادران باردار و شیرده از مهم‌ترین سیاست‌های مؤثر در جوانی جمعیت محسوب می‌شود.

زمانی همچنین به نقش تغذیه در رشد کودکان اشاره کرد و گفت: رشد جسمی و ذهنی کودکان، پایه‌گذار کیفیت جمعیت آینده است. سوءتغذیه در دوران کودکی می‌تواند موجب کوتاه‌قدی، کاهش بهره هوشی، ضعف سیستم ایمنی و کاهش توان تحصیلی و اقتصادی در آینده شود. این پیامدها در سطح کلان، توان تولیدی و اقتصادی کشور را تحت تأثیر قرار داده و ساختار جمعیتی را تضعیف می‌کند.

او با اشاره به نقش کارشناسان تغذیه در مراکز خدمات جامع سلامت در تحقق اهداف جمعیتی خاطرنشان کرد: ارائه مشاوره پیش از بارداری برای اصلاح وزن و رفع کمبود ریزمغذی‌ها، پایش رشد کودکان و پیشگیری از سوءتغذیه، آموزش تغذیه سالم به نوجوانان برای آمادگی باروری سالم در آینده، مشاوره تغذیه‌ای به مادران باردار و شیرده و اجرای مداخلات تغذیه‌ای برای پیشگیری از بیماری‌های غیرواگیر، از مهم‌ترین خدمات کارشناسان تغذیه در مراکز سلامت است.